Ar-Ge 250 açıklandı: Zirvede yine ASELSAN var ENERJİSA ENERJİ’DE BAYRAK DEĞİŞİMİ İzocam bölgenin önemli enerji projelerine ürün ve yalıtım danışmanlık hizmeti sunuyor Siemens Energy 2020’de faaliyetlerine başlıyor İmbat, Yeniliklere ve Teknolojiye Açtığı Pencerelerle ISK-Sodex 2019’da İlgi Topladı SOSİAD, “Avrupa ve Türkiye’de Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik Uygulamaları Semineri” Düzenledi Baymak Güneş Kolektörleri Projelerin Çözüm Ortağı Ravaber Taşyünü Shell & Turcas enerjisini güneşten alan istasyon sayısını 3’e çıkardı Premix yoğuşmalı kombi hem çevreci hem de çok tasarruflu MİMSAN, Isınmada %35 Enerji Tasarrufu Sağlayacak Yoğuşmalı Kazan Teknolojilerini Tanıttı Türkiye’nin en büyük lisanslı güneş enerjisi santrali Cıngıllı GES üretime başladı PA-FLEX KAUÇUK, ISK-SODEX 2019 FUARI'NDAKİ STANDINDA ZİYARETÇİLERİNİ AĞIRLADI Vaillant güvencesi ve rahatlığı ATILMASI GEREKEN ADIMLARIN YILLIK BÜYÜMEYE KATKISI 10 GW

Ceren ÖZCAN - İş Güvenliği Uzmanı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ DÖKÜMENTASYONU VE İŞLETMELERDEKİ ÖNEMİ-2

 

Merhaba Değerli Termo Klima Okuyucuları,

 

Bu ay sizlerle geçen ay ilk bölümünü işlediğimiz İş Sağlığı ve Güvenliği dosyalama sisteminin önemini, içeriğini ve işletmelere sağladığı faydaları inceleyeceğiz. İSG hizmeti alan firmalar için en önemli arşivlerden biri olan bu dosyalama sistemi planlı veya plansız Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı teftişlerinde ilk sorulacak dökümentasyondur. Çalışanların iş kazası ve meslek hastalığı vakalarında iş mahkemelerine sunulacak bir numaralı delildir. Bütün bu unsurların yanı sıra, İş Sağlığı ve Güvenliği dosyası işletmelerin aldığı hizmetin yasal dayanağı ve yol haritasıdır. Peki bir İSG dosyasında neler olmalıdır? Hangi belgeler ne için kullanılır? Dosyalamanın bizlere sağladığı faydalar nelerdir? Gelin hep beraber tüm sorularımızın cevaplarını arayalım.

 

1531818306ACİL EYLEM PLANI

Acil Eylem Planı bir işletmede acil bir durum meydana geldiğinde işyeri bireylerinin alması gereken tedbirler zincirinin neler olmasının anlatılması, planlanması ve ilgili tatbikatların yapılmasına "Acil Eylem Planı" diyoruz. Acil Eylem planları dökümentasyon olarak işyerinde dosyalanması gereken evrakların en önemlilerinden biridir. Tehlike sınıfına göre 2,4 veya 6 senede bir tekrardan hazırlanır. Planda işyerinin konumuna, işin mahiyetine ve üretimin içeriğine göre karekteristik düzenlemeler yapılmalıdır. 

 

ACİL DURUM KROKİSİ

Acil durum Krokisi bir işletmenin acil durumlarda kullanacağı tahliye yolları, yangın halinde kullanılacak yangın tesisatının bulunduğu alanlar ve kaçış sirkülasyonunun yönlendirmelerini içeren krokidir. İşletme birden çok kata yayılmış ise her kat için ayrı kroki hazırlatılır. Krokiler hem İSG dosyasında bulundurulur hem de işletmenin herkesin görebileceği alanlarına asılır.

 

ACİL DURUM EKİPLERİ ATAMA YAZILARI

İşletmelerde acil durumlarda görev yapması için belirlenmiş Acil Durum Ekipleri seçilir. Acil durum tatbikatı ve eğitimi esnasında aktif rol alan ve acil durum eğitimi sınavından yüksek notla geçen çalışanlar arasından atama yolu ile seçilen ekip, atama yazıları ile kayıt altına alınır. Her işletmede en az 4 adet ekip bulunması gerekmektedir. Bunlar; Söndürme ekibi, Kurtarma ekibi, Koruma Ekibi ve İlkyardım ekibidir. İlkyardım ekibindeki çalışanlar Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirmiş kurumlarca eğitime tabi tutulmuş ve yine Sağlık Bakanlığı’nın düzenlediği İlkyardım sınavından geçer not alıp sertifika almış kişiler arasından seçilir. 

 

ACİL DURUMLAR VE YANGIN TATBİKATI İLE EĞİTİMİ DOSYASI

İşletmelerde çalışanlara acil durum bilincini kazandırmak için Acil Durum ve Yangın Tatbikatı ile Eğitimi yapılmalıdır. Acil Durum ve Yangın Tatbikatı ile Eğitimi dosyası mutlaka İSG dosyasına eklenmelidir. Dosyada; Eğitim katılım formu, Tatbikat senaryosu, Eğitim katılım sertifikaları, Eğitim sınavları, Sınav notu çizelgeleri, Acil durum ekipleri şeması ve Tatbikat resimleri bulunması zorunludur. 

 

ACİL DURUM KOORDİNASYON ŞEMASI

İşletmelerde Acil durum ekipleri seçildiğinden bahsetmiştik. Mevzubahis ekiplerin isim- soy isim ve telefon bilgilerinin bulunduğu, Ekiplerin görevlerinin ve dağılımının gösterildiği Acil Durum Koordinasyon Şemalarının tıpkı Acil Durum Krokileri gibi işletmenin herkesin görebileceği alanlarına asılması esastır. Acil durum koordinasyon şemaları aynı zamanda İSG dosyasında da bulundurulmalıdır. 

imagine principala

RİSK DEĞERLENDİRME RAPORU

6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na göre, işverenler çalışma ortamındaki tüm faktörleri göz önünde bulundurarak, işyerindeki iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili tüm tedbirleri alabilmek amacıyla, risk değerlendirmesi yapar veya yaptırır. Risk analizi; iş yerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, belirlenen tehlikelerin riske dönüşmesine yol açacak faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek değerlendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gereken çalışmalardır. Tanımından da anlaşılabileceği gibi Risk analizi bir işletmedeki İSG sisteminin temel iskeleti ve en önemli unsurudur. İşletmenin tehlike sınıfına göre, kanunda belirtilen ek sebeplerin dışında 2,4 veya 6 senede bir tekrardan hazırlanır. Her sayfasında Risk değerlendirme ekibinin imzalarının bulunması esastır. Risk değerlendirme raporu İSG dosyasında titizlik ile muhafaza edilmelidir.

 

RİSK DEĞERLENDİRME PROSEDÜRÜ

Risk Değerlendirme Prosedürü;  İşletme için hazırlanan risk değerlendirme raporunun içeriği, raporun kanundaki yeri, raporda geçen tarafların yükümlülükleri ve raporun hazırlanma sürecini kapsayan bilgilerin bulunduğu bir dökümandır. Prosedürü hazırlayan İSG uzmanı ve işveren tarafından imza altına alınıp İSG dosyasına eklenmelidir.

 

RİSK DEĞERLENDİRME EKİBİ ATAMA YAZISI

Risk değerlendirme ekibi, Risk değerlendirme raporunun hazırlanması aşamasında işbirliği içinde olan ve gerekli tespitleri beraberce yapan ekibe verilen addır. Risk değerlendirme Ekibi, işveren, İş Güvenliği Uzmanı, İşyeri Hekimi, Çalışan Temsilcisi ve acil durum ekiplerine mensup bir Destek Elemanından oluşur. Ekip atama yazıları ile kayıt altına alınıp İSG dosyasına doküman olarak eklenir.

 

RİSK DEĞERLENDİRME EKİBİ EĞİTİM KATILIM BELGESİ

Yukarıda bahsettiğimiz Risk Değerlendirme Ekibinin risk değerlendirme çalışmaları başlamadan önce eğitilmesi gerekmektedir. Eğitim İş Güvenliği Uzmanı tarafından en az 4 saat süreyle olması kaydı şartı ile verilebilir. Eğitime katılan ekip mensupları eğitim katılım formu ile kayıt altına alınıp form İSG dosyasında muhafaza edilir.

   

RİSK DEĞERLENDİRME EĞİTİMİ NOTLARI

Risk değerlendirme ekip üyeleri aldıkları eğitimin notlarını muhafaza ederler. Notlar eğitimde bahsedilen tüm bilgileri, bu bilgilerin yasal dayanaklarını ve risk değerlendirme sürecinin etaplarını kapsar. Eğitim notlarının ekip üyeleri imzası alınarak kopyalanmış birer nüshası İSG dosyasında bulundurulur. 

 

RİSK DEĞERLENDİRME RAPORU DÖF KAYITLARI

Risk Değerlendirme raporu yaşayan ve gelişen bir sistemdir. Hazırlanıp rafa kaldırılması söz konusu bile değildir çünkü takip, önlem ve faaliyet gerektiren bir oluşumdur. DÖF ün açılımı ise ‘’Düzeltici Önleyici Faaliyet’’ tir.  Risk raporunda önlem alınan ve tehlikelerin kabul edilebilir düzeye çekildiği her faaliyet için DÖF raporu oluşturulur. Raporlar risk raporu ile beraber İSG dosyasında muhafaza edilmelidir.

 

İSG KURUL TOPLANTI TUTANAĞI 

50 kişiden fazla çalışanı olan ve 6 aydan uzun süreyle faaliyet gösteren her işletmede İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu oluşturulması zorunludur. İSG kurulları çok tehlikeli sınıftaki işyerlerinde ayda bir, tehlikeli sınıftaki iş yerlerinde iki ayda bir ve az tehlikeli sınıftaki işyerlerinde üç ayda bir toplanmalıdır. İş kazası ve olağanüstü acil durum hallerinde kurul derhal toplanır ve işin gidişatını bir karara bağlarlar. Kurul toplantısında alınan kararlar bir toplantı tutanağı ile kayıt altına alınır ve İSG dosyasında bu tutanaklar sırası ile saklanırlar. Eğer işletmede İSG kul defteri var ise kararlar bu deftere de yazılıp muhafaza edilebilir ama her zaman toplantı tutanağı hazırlamakta fayda vardır. 

   

İSG KURULU TOPLANTI ÇAĞRI FORMU

İSG kurulunun toplantı gündemi yeri ve saati kurul toplanmadan en az 48 saat önce İSG Kurulu Toplantı Çağrı Formu ile bildirilmelidir. Toplantı Çağrı Formu kurul belgeleri ile birlikte İSG dosyasında arşivlenir.

   

İSG KURUL PROSEDÜRÜ

İSG Kurul Prosedürü;  İşletmede yapılacak kurul toplantılarının içeriği, İSG Kurullarının kanundaki yeri, Kurul üyelerinden olan tarafların yükümlülükleri ve kurulun kurallarını kapsayan bilgilerin bulunduğu bir dökümandır. Prosedürü hazırlayan İSG uzmanı ve işveren tarafından imza altına alınıp İSG dosyasına eklenmelidir. 

 

İSG KURUL ÜYELERİ LİSTESİ

İSG Kurul Üyeleri Listesi de tıpkı Risk Değerlendirme Ekibi Listesi gibi kayıt altına alınır. Listede İşveren veya vekili, İş Güvenliği Uzmanı, İşyeri Hekimi, Personel sorumlusu, Çalışan temsilcisi (birden çok çalışan temsilcisi bulunabilir), Destek elemanı, Teknik müdür, varsa Formen veya Ustabaşı, varsa Sivil savunma uzmanı gibi görevlerdeki kişiler bulunur. İSG Kurul Üyeleri Listesi kurul belgeleri ile birlikte İSG dosyasında arşivlenir.

 

İSG KURUL ÜYELERİ EĞİTİM KATILIM FORMU

İSG Kurulu toplanmadan önce tüm kurul üyelerine kurulun ne anlama geldiği ve içeriğiyle ilgili eğitim verilir. Eğitim, Eğitim Katılım Formu ile kayıt altına alınır. Kurul üyeleri değişmedikçe eğitim tekrarına gerek yoktur ama kurul üyeleri değiştiğinde yeni üyelere eğitim verilmelidir. Formlar İSG dosyasında bulundurulur.

   

İSG KURUL ÜYELERİ ATAMA YAZILARI

İSG kurulu üyeleri görevlendirilirken görevlerini kabul ettiklerini, göreve gelme tarihlerini ve imzalarını içeren atama yazıları hazırlanır. İSG dosyasında diğer kurul belgeleri ile beraber muhafaza edilir. 

   

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİM KATILIM FORMU

İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimleri Az tehlikeli sınıftaki işyerlerinde en az 8 saat, Tehlikeli işyerlerinde en az 12 saat, Çok tehlikeli işyerlerinde en az 16 saat süreler baz alınarak yapılır. Eğitimler 4 er saatlik bölümlere bölünebilir ama her eğitim için eğitimde işlenen konuların, eğitim saatinin ve yerinin belirtildiği ayrı eğitim katılım formları düzenlenmelidir. Çalışanların isim-soy isim, görev ve imzalarının bulunması gereken eğitim katılım formları İSG dosyasında sırası ile arşivlenmelidir.

   

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMİ ÖN SINAVI

İSG eğitimleri çalışanlarda İSG kültürünü ve bilincini aşılamak için hayati önem taşırlar. Eğitimden önce uygulanan ön sınav aşaması çalışanlarda algıda seçicilik oluşturması açısından çok önemlidir. Çalışan ne bildiğini, ne bilmediğini ve aslında nelerin bilincinde olması gerektiğini öğrenir. Ön sınavlarda titizlikle İSG dosyasında saklanmalıdır ki eğitim sonunda gelinen seviyeyi doğru analiz edilebilelim.

   

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİM SONU SINAVI

İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimlerinin sonunda yapılan sınavın amacı çalışanların eğitimden verim sağlayıp sağlayamadığını ölçmektir. Çalışanlar soruların %70 ine doğru cevap verememişse eğitim tekrarı gerekmektedir. Tıpkı ön sınavlar gibi eğitim sonu sınavları da İSG dosyasında eksiksiz muhafaza edilmelidir.

   

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİM SLAYTLARININ ÇIKTILARI

İSG eğitimleri çalışanların görsel hafızasını da uyarmak ve eğitimin akılda kalıcı olmasını sağlamak amacı ile sunu halinde düzenlenir. Eğitim kayıtlarını eksiksiz tutmak için slayt sunularının çıktıları İSG dosyasına eklenmelidir. Bu doküman zaman zaman başvurulabilecek bir eğitim arşivi görevi de görmektedir.

   

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİM SERTİFİKALARI

İş Sağlığı ve Güvenliği eğitimlerinden sonra çalışanlar adına düzenlenmiş eğitim sertifikaları da İSG dosyasında yer almalıdır. Sertifikada çalışanın kimlik bilgileri, görev tanımı, eğitim aldığı konular ve kaç saat eğitim aldığının bilgileri yer almaktadır. Yukarıda eğitimin bölünüp uygulanabileceğinden bahsetmiştik. Birkaç seferde eğitimler tamamlansa bile kayıtları tek sertifikada toplanabilir. Sertifikada eğitimlerin tarihleri ve saatleri ayrı ayrı belirtilebilir.

 

İŞ HİJYENİ ORTAM ÖLÇÜMLERİ RAPORU

İşyerlerinde çalışma ortamını insan sağlığına zarar vermeyecek hale getirebilmek için çeşitli maruziyetlerin ölçümlerinin yapılması gerekmektedir. Gürültü, Termal konfor, Titreşim, Toz, Aydınlatma, VOC ölçümlerini İş Hijyeni ölçümlerine örnek olarak gösterebiliriz. Ortam ölçümleri olarak ta adlandırabileceğimiz bu ölçümler meslek hastalığı ve iş kazalarını önlemek açısından bize rehberlik edecek bilimsel İSG girişimleridir. Ölçümler TÜRKAK veya İSGÜM akreditasyonuna sahip özel kuruluşlar tarafından yapılmaktadır. Ölçüm sonrasında elde edeceğimiz raporlar neticesinde çalışma ortamını İş Sağlığı ve Güvenliği standartlarına uygun hale getirmemiz mümkün olacaktır. Ölçüm raporları titizlik ile İSG dosyasında arşivlenmelidir.

   

BASINÇLI KAPLAR, KALDIRMA EKİPMANLARI, HAVALANDIRMA TESİSATI YANGIN TESİSATI ÖLÇÜM VE MUAYENE RAPORU

Çalışma ortamındaki tehlikelerden korunmak için gerekli tesisat ve ekipman muayenelerini yıllık olarak düzenli bir biçimde yaptırmamız esastır. Makine mühendislerinin görev yaptığı TÜRKAK onaylı kurumlarca yapılan ölçümler düzenli olarak her sene tekrarlanmalı ve aksaklıklar devamlı giderilmelidir. Ölçüm raporları İSG dosyasında muhafaza edilir.

 

ELEKTRİK İÇ TESİSAT VE TOPRAKLAMA RAPORU

İşletmelerde elektrik tesisatı nedeni ile geçirilen iş kazaları hiç te küçümsenmeyecek kadar fazladır. Elektrik hepimizin çalışmak için muhtaç olduğu kadar tehlikeli bir enerji kaynağıdır. Elektrik iç tesisat öğelerinin uygunluğu ve Topraklama tesisatının işlevselliği en az senede 1 defa ölçülmelidir ve aksaklıklar devamlı giderilmelidir. Bu ölçümleme raporları da düzenli olarak İSG dosyasında saklanır. 

   

KULLANILAN KİMYASALLARIN MSDS RAPORLARI

Temizlik malzemelerinden üretim kimyasallarına kadar birçok kimyasal madde ile sık sık etkileşim halindeyiz. İnsan kullanımında olan tüm kimyasal maddelerin MSDS raporu bulunmaktadır. Açılımı Malzeme Güvenlik Bilgi Formu olan bu MSDS raporları kullanılan maddelerin hangi zararlı etki sınıfına dahil olduğunu belirtirler. Aynı zamanda bu kimyasalları hangi kişisel donanımlar eşliğinde kullanmamız gerektiğinin açıklamaları da raporlarda vardır. MSDS raporları İSG dosyasında bulundurulur ki herhangi bir fazla maruziyet veya reaksiyon halinde baş vurabilelim. 

   

İŞ MAKİNALARININ PERİYODİK MUAYENE RAPORLARI

İş makinaları ister dış mekan kullanımı için olsun ister üretim prosesinin elemanı olsunlar her zaman düzenli bakıma tabi olmalıdırlar. Bakımlar dışında periyodik kontrol ve fenni muayeneler de düzenli olarak yapılmalıdır. Kontrol ve muayene kayıtları bulunmayan makineleri kullanmak sakıncalı ve risklidir. İSG dosyasında mutlaka İş Makinalarının Periyodik kontrol ve Fenni muayene sonuçları arşivlenmelidir. İş ekipmanlarının düzenli kontrolleri prosesin yürütülmesi açısından büyük güvence sağlar.

 

Bu ay sizlerle İSG dökümentasyon sisteminin tüm öğelerini incelemeyi bitirdik. Tabii ki işletmenin mahiyetine, işkoluna ve üretim tekniklerine göre farklı belgeleme sistemleri devreye sokulabilir. İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanınızın ve İşyeri Hekiminizin dosyalama konusunda sizlere yeni önerileri olabilir. Tüm İSG Yönetim Sistemine gösterdiğiniz özen ve ehemmiyeti dosyalama sistemine de göstermeniz sizler için her zaman faydalı olacaktır. Gerek çalışanın gerekse işverenin menfaatlerini koruyan bu dökümentasyon İSG yönetim sisteminin temel taşlarından biridir ve düzenli arşivlenmesi hayat kurtarır. 

 

Bir sonraki sayıda, İş Sağlığı ve Güvenliği yönetim sisteminin işletmelerde gerçekleştirdiği faaliyetleri, yasal dayanaklarını ve uygulanma yöntemlerini incelemeye devam edeceğiz.

 

Güvende kalın,

Hoşçakalın.


aiolos-2